Zakochany ksiądz

Zakochany ksiądz
(fot. shutterstock.com)
Logo źródła: Życie Duchowe Jacek Bolewski SJ

On ślubował celibat. Ona nigdy nie spojrzałaby na kapłana w taki sposób. Ale stało się. Zakochali się. Mimo to, da się i z takiej sytuacji wyciągnąć dobro - pisze Jacek Bolewski SJ.

Nie każdy duchowny jest od razu zakochany w Miłości, którą jest Bóg... W przypadku św. Franciszka dokonało się to stopniowo; potrzebował czasu, by dojrzeć. Miłość-amour-eros, opiewana przez trubadurów, dopełnia się w miłości-agape, którą najpełniej objawił Ukrzyżowany.

W końcu dane było Franciszkowi zjednoczenie z Nim tak ścisłe, że na swoim ciele nosił stygmaty - ślady męki Jezusa, znaki ran otwartej Miłości. Przejście to może przyjąć inne jeszcze postacie. Wyraża je wymownie ksiądz-poeta, nieodżałowany śp. Janusz Pasierb, gdy opisuje doświadczenie poety, który jednocześnie jest uczniem Jezusa.

W utworze "Poeci i uczniowie" mówi najpierw o poetach w duchu Platona: "nie potrafimy iść drogą piękna / żeby nie przyplątał się Eros". I na tym tle pojawia się - jako dopełnienie - wspomnienie Trzeciego w drodze do Emaus, ukrytego pod imieniem Miłości.

DEON.PL POLECA


Kapłan-poeta łączy się z uczniami, którzy "jak Łukasz z Kleofasem" uciekają z miasta, "gdzie umiera nasza nadzieja", doświadczają wszakże, jak przyłącza się "do nas / ubrana podróżnie / idąca o wiele dalej / Miłość".

Oto nowa nadzieja: wprawdzie poeci nie mogą sprawić, "żeby nie przyplątał się Eros", jednak uczniowie nie zdołają dotrzeć do miejsca swej ucieczki, "żeby nie przyłączyła się... Miłość".

Jeszcze raz odsłania się napięcie, lecz i droga pojednania, także między platońskim Erosem a chrześcijańską, Chrystusową Miłością. Czy kapłan-uczeń-poeta wyraźniej ukazuje tę drogę?

Można pytać o sens aluzji do Platona, nie tyle do Uczty, wspomnianej wyżej, ile do Fajdrosa, gdzie miłość-eros jawi się zwłaszcza w swym ukierunkowaniu wobec osób tej samej płci. Dalej uderza to, że słowa z utworu Pasierba wydają się najbliższe nie samemu Fajdrosowi, ale wizji literackiej, która do niego nawiązuje - z opowieści Tomasza Manna śmierć w Wenecji.

Właśnie pod adresem Fajdrosa kieruje swe słowa pisarz Aschenbach, zakochany na śmierć... Urojenia, które "wydobywał jego na wpół drzemiący mózg z osobliwej sennej logiki", zawierają przekonanie: "my, poeci, nie możemy iść drogą piękna, żeby nie przyłączył się Eros i nie narzucił się na przewodnika".

Wypada przyjąć, iż kapłan-poeta nie szukał w Erosie ni przewodnika, ni pośrednika... Jako jedyny Pośrednik przyświecał mu Jezus, udzielający właśnie kapłanom uczestnictwa - nie tylko w swym pośrednictwie, lecz i związanej z nim tajemnicy krzyża.

Może najgłębiej pisał o tym Pasierb w eseju "Ksiądz - istota nieznana", w uwagach o samotności, która jest problemem "nie tyle celibatu, co sytuacji duchowej, będącej konsekwencją «sakramentu pośrednictwa». (...) Mówiąc do Boga księża muszą być po stronie ludzi; mówiąc do ludzi, muszą być po stronie Boga. Być między niebem a ziemią to nie jest sytuacja towarzyska".

Zakochanie, związane z miłością-erosem, przydarza się nie tylko duchownemu-poecie. Różne są drogi powołania zakonnego i kapłańskiego... Niektórzy z powołanych - kobiet albo mężczyzn - byli zakochani jeszcze przed odkryciem, że Bóg oczekuje od nich innej odpowiedzi na miłość aniżeli związku małżeńskiego.

Wtedy zgoda na powołanie do zakonu czy stanu kapłańskiego wymagała wyboru - między miłowaną osobą, którą należało zostawić, a Bogiem. I kiedy została wybrana miłość-agape jako poddanie się we wszystkim Bogu, wolno żywić nadzieję na przyszłość, że również eros oddany Jemu włączy się w służbę miłości - bez względu na osoby.

W praktyce nie jest to łatwe, trudności na tej drodze wiążą się z dojrzewaniem osobowym. Niektórym otwierają się oczy na miłość-eros dopiero na dalszym etapie życia konsekrowanego. Czasami prowadzi to zgoła do rewizji wyboru dokonanego wcześniej. Ale częstsza jest potrzeba nie zmiany, tylko pogłębienia decyzji, podjętej w obliczu Boga-Miłości.

Jeśli mamy miłować Go z całego serca, to znaczy, że całość osoby - duch i ciało - wymaga włączenia w służbę miłości-agape. Nie wystarczy sama wola; potrzeba jej wcielenia - w integracji całej osoby.

Zakochanie może być o tyle pomocne - powtórzmy za Lewisem - o ile dzięki pojedynczej osobie człowiek opuszcza - może po raz pierwszy - kokon egoizmu, stając się przynajmniej w jednym przypadku zdolnym do postawy, której Miłość oczekuje także wobec innych, a ostatecznie wszystkich.

Zakochanie się, również osoby duchownej, nie stanowi nigdy jedynie wypadku czy wpadki. Może naturalnie znaczyć ostrzeżenie, sygnał, iż potrzeba miłości dała znać o sobie tak nagle, że zaburzyła porządek miłości-agape.

Samo zaburzenie jest oznaką braku ze strony człowieka zadurzonego, jednak wszystko zależy od odpowiedzi na zaistniałą sytuację.

Konkretnie: jeśli już stwierdzę, że się zakochałem - choćby był to tylko początek, gdy zaczyna się marzenie o trwałej bliskości drugiej osoby, bardzo żywo pociągającej - ode mnie samego zależy to, czy zaangażuję się w owe marzenia, podsycając niejako zadurzenie, czy uznam, że druga osoba jest darem od Boga, nie do mojej wyłącznej dyspozycji, ale żeby mi pomóc w drodze do Niego, Dawcy wszelkiego daru.

Skoro kiedyś oddałem się - czy oddałam - w całości Bogu, Jego Miłość pragnie zaspokoić wszystkie moje potrzeby, także potrzebę dania siebie miłowanej osobie. Także miłość-eros od Niego pochodzi, dlatego nie należy się jej wypierać, a raczej także ją (może zwłaszcza ją) zwrócić ku Temu, który ma moc oczyścić i przemienić ludzkie serce, by całe miłowało nie tylko jedną, wybraną osobę, lecz Osobę Miłości wcielonej.

Ona nie jest tylko jedna: Jezus wprowadza nas w misterium Jedności we Wspólnocie w pełni Miłości. Kiedy wreszcie Ją przyjmę, będę jak ewangeliczny święty - zakochany w Miłości.

Tworzymy DEON.pl dla Ciebie
Tu możesz nas wesprzeć.

Skomentuj artykuł

Zakochany ksiądz
Wystąpił problem podczas pobierania komentarzy.
Nikt jeszcze nie skomentował tego wpisu.