Cham, syn Noego

Wojciech Żmudziński SJ

Wszedł ostatnio na ekrany film Darrena Aronofsky’ego "Noe: Wybrany przez Boga". Sebastian Smoleński w swojej recenzji na stronie internetowej stopklatka.pl nazywa tę kosztowną i pełną efektów specjalnych produkcję - kosmiczną fantazją o ostatniej sprawiedliwej rodzinie na ziemi.


Czy można jednak nazwać sprawiedliwą rodzinę, w której syn śpi z żoną swojego ojca? Takie ma bowiem znaczenie biblijny werset mówiący nam, że Cham ujrzał nagość swojego ojca (por. Rdz 9,22). Szkoda, że reżyser tego nie wiedział. Dodałoby to pikanterii całej fabule.


Synowie Noego, Sem, Cham i Jafet, uratowani z potopu, pracowali wraz z ojcem jako rolnicy. Pod nieobecność ojca, który opił się winem z własnej winnicy i spał w namiocie, Cham zbliżył się do jego żony. Niekoniecznie swojej matki. Nie dość, że dopuścił się tak haniebnego czynu, to jeszcze chwalił się tym, poniżając swojego ojca Noego. Sformułowanie "odkryć nagość swojego ojca" funkcjonowało jako idiom określający współżycie seksualne z żoną ojca (por. Kpł 18,8; Pwt 23,1).


Dopiero taka interpretacja uzasadnia przekleństwo rzucone na Kanaana, zrodzonego ze związku Chama i żony jego ojca Noego. Być może żona Noego była także matką Chama. W takim wypadku chodziłoby tu o ewidentne kazirodztwo.


"A gdy Noe obudził się po upiciu się winem i dowiedział się, co mu uczynił jego najmłodszy syn, rzekł: Niech będzie przeklęty Kanaan, niech będzie najniższym sługą braci swoich" (Rdz 9,24-25).


Niestety, wielu artystów, którzy uwiecznili na obrazach i w filmach ten haniebny czyn, przedstawia scenę śpiącego Noego, któremu koc zsunął się z nagiego ciała. Ot i cała historia. I gdzie tu epokowy problem? Również w filmie "Noe: Wybrany przez Boga" widzimy tytułowego bohatera nagiego i pijanego. Trudno sobie wyobrazić, aby obok tak istotnych opowieści dotyczących stworzenia świata, upadku pierwszych rodziców, grzechu Kaina czy potopu, redaktorzy mitów biblijnych umieścili opowiastką o synu, który zobaczył nagiego ojca. Nie o to w tej opowieści chodzi. Cham, jak to cham, wlazł do łóżka żony swojego taty.


Dodatkowym argumentem, który przemawia za tym, że Kanaan był dzieckiem zrodzonym z żony Noego lub nawet dzieckiem z kazirodczego związku, jest rozpoczynający opowieść o synach Noego werset 18. Wymienia on imiona Sema, Chama i Jafeta, dodając, że najmłodszy syn o imieniu Cham był ojcem Kanaana. Zupełnie natomiast pomija, jako mało istotne, imiona pozostałych jego trzech synów jak również kilkunastu synów jego starszych braci: Jafeta i Sema (por. Rdz 10,2.6.22). Kannan został zapamiętany właśnie dlatego, że począł się z haniebnego czynu Chama. Szkoda, że wielcy twórcy nie starają się zrozumieć źródłowego tekstu zanim go zekranizują.


Więcej na temat innych, podobnych fragmentów Pisma Świętego w książce: "Seks-skandale w Biblii".

 

 

 

 

Wspomóż Nas

Twoja ocena:

Średnia ocen:

3.91

Liczba głosów:

56

 

 

Komentarze użytkowników (42)

Sortuj według najnowszych

Zgłoś do moderacji

~Laik 15:32:43 | 2014-07-16
Moje pytanie jest totalnie laickie. Skoro chodziło tylko o nagość, to czemu Noe przeklął Kanaana? To aż tak wielka zniewaga, że Cham zobaczył nagiego ojca? Chyba, że Noe obudził się na kacu i zwyczajnie rzucał pijackie teksty... Taki przynajmniej wydźwięk mając ytaty na wikipedii http://pl.wikipedia.org/wiki/Cham

Oceń 4 odpowiedz

Zgłoś do moderacji

~pastor Paweł Bartosik (Gdańsk) 14:33:29 | 2014-04-04
Chrześcijanie po obejrzeniu filmowej historii o Noe zgodnie stwierdzają: "To nie było tak!". Problem w tym, że niektórzy z nich po przeczytaniu biblijnej historii o Noe mówią... to samo. Jeśli jednak pisarz biblijny miał prawo do przedstawienia własnej opowieści, to dlaczego odbierać prawo do tego samego reżyserowi filmu Darrenowi Aronofsky'emu - w dodatku konfrontując jego fikcyjną opowieść z inną fikcyjną opowieścią?

Oceń 6 6 Pokaż odpowiedzi odpowiedz

Zgłoś do moderacji

~Maria 15:26:51 | 2014-04-03
Każde interpretowanie Biblii przez człowieka, który się nie modli daje takie żałosne efekty. Módlmy się o otwarcie serc na Ducha Świętego dla wszystkich siegających po Biblię.
Maria

Oceń 8 8 Pokaż odpowiedzi odpowiedz

Zgłoś do moderacji

~Vega 10:25:57 | 2014-04-02
Tak czytam tekst i czytam komentarze i chcaiłabym zapytać Autora, jaki jest cel napisania tego tekstu i do kogo jest on adresowany?
Ale przynajmniej w jednym Autor się poprawił. Już nie przepisuje z cudzych blogów recezji filmowych i nie nasyła głupkowatych katechetek, które by szykanowały niewinnych ludzi "w obronie księdza". Zobaczymy jak długo. I teraz to nawet bibliografię podał... Zawsze to jakiś postęp.

Gdybym była wizytatorem katechetycznym, spaliłabym się ze wstydu za taki tekst.

Oceń 11 9 Pokaż odpowiedzi odpowiedz

Zgłoś do moderacji

~Cytując prof. Brzegowego 18:21:01 | 2014-03-31
Powołajmy się na prof. Tadeusza Brzegowego: 

"Noe upił się winem i obnażył w swoim namiocie. To stwierdzenie zdaje się odnosić do sfery władzy, a nie seksu. Szata dla Hebrajczyków była wyrazem godności, miała ścisły związek z osobowością."

Tadeusz Brzegowy "Piecioksiąg Mojżesza", seria Academica, wydanie IV, strona 348

Oceń 6 1 Pokaż odpowiedzi odpowiedz

Zgłoś do moderacji

~Hastatus 07:52:30 | 2014-03-31
W hebrajskim słowa i wyrażenia mają wiele znaczeń, bardzo często znacznie więcej, niż w Polskim. Do tego dochodzi fakt, że słowa są zapisywane bez użycia pewnych zgłosek. To zwiększaj jeszcze ilość możliwych interpretacji.

Naczelną zasadą w takim razie jest wybór tej lub tych interpretacji, które są zgodne z kontekstem. W przypadku tłumaczeń biblijnych dochodzą do tego jeszcze wymagania zgodności z interpretacją Ojców Kościoła i kościelną tradycją. Dużo by o tym pisać.

Z przytoczonego poniżej kontekst wynika wyraźnie, że nie chodziło tutaj o stosunek seksualny, a o zobaczenie nagości właśnie. Więc nie jest to raczej dopuszczalna interpretacja.

W takim razie powstaje pytanie, poco o. Żmudziński taką interpretację na siłę robi? Ja rozumiem, że reklamuje książkę, ale jaki jest w sumie jej cel? Mamy przecież różne pisemka, które dopatrują się podtekstów seksualnych u wszystkich i wszędzie.

Oceń 7 3 odpowiedz

Zgłoś do moderacji

jazmig 12:08:25 | 2014-03-30
18.8 Nie będziesz odsłaniać nagości swojej macochy, bo to jest nagość twojego ojca.

23.1 Nikt nie poślubi żony swego ojca i nie odkryje brzegu płaszcza ojca swego.


Z obydwu cytatów wcale nie wynika, że doszło do współżycia Chama z którąś z jego macoch.

Pierwszy fragment mówi, że nagość żony jest jakby własnością jej męża, co w zasadzie obowiązuje również dzisiaj, bo tylko mąż ma prawo oglądać swoją żonę bez ubrania (pomijam lekarzy itp.).

W drugim przypadku wyraźie mowa jest o ślubie z żoną ojca, więc chodziłoby zapewne o zakaz poślubiania wdowy po ojcu.

Rdz. 9.
20 Noe był rolnikiem i on to pierwszy zasadził winnicę. 21 Gdy potem napił się wina, odurzył się [nim] i leżał nagi w swym namiocie. 22 Cham, ojciec Kanaana, ujrzawszy nagość swego ojca, powiedział o tym dwu swym braciom, którzy byli poza namiotem. 23 Wtedy Sem i Jafet wzięli płaszcz i trzymając go na ramionach weszli tyłem do namiotu i przykryli nagość swego ojca; twarzy zaś swych nie odwracali, aby nie widzieć nagości swego ojca.


Z tego fragmentu wcale nie wynika, że chodziło o nagość żony Noego.

Reasumując: niektórzy teolodzy i bibliści interpretują teksty biblijne dość swobodnie, zazwyczaj po to, żeby udowodnić jakiś pogląd sprzeczny z treścią Biblii.

Spotkałem się z interpretacją, wg której Izraelici wcale nie przechodzili przez Morze Czerwone, lecz przez coś w rodzaju bagna zarośniętego trzciną i stąd miał powstać mit o pokonaniu Morza Czerwonego.

Ja uważam, że jeżeli można udowodnić, iż jakiś fragment Biblii jest fałszywy, to cała Biblia staje się księgą, w której zawartość nie ma sensu wierzyć.

Dlatego proponuję tym różnym interpretatorom, aby uczciwie przyznali, że Biblia to zbiór baśni, mitów i przypowieści, które należy traktować podobnie, jak mity greckie.

Niech oni przestaną udawać kapłanów katolickich i niech przyznają, że wg nich Boga nie ma.

Oceń 6 10 Pokaż odpowiedzi odpowiedz

Zgłoś do moderacji

~osza 09:48:41 | 2014-03-30
Po obudzeniu Noe rzekł: <Niech będzie przeklęty Kanaan!...."
Czy to nie znaczy ,że już był?

Oceń 1 1 odpowiedz

Zgłoś do moderacji

~Luk4ward 07:51:15 | 2014-03-30
Najnowszy przekład Pisma św. Pawła z 2005 cytuje:

"Cham, ojciec Kanaana, zobaczył nagiego ojca i powiedział o tym dwóm swoim braciom h" (Rdz 9, 22)

h - wina Chama polega na tym, że okazał pogardę swojemu ojcu i nie zatroszczył się o jego cześć

Oceń 5 2 odpowiedz

Zgłoś do moderacji

~Prawoskrętny katolik 22:07:06 | 2014-03-29
Ojciec wysila się na szczególną oryginalność i podejmuje kwestie niewiele wnoszącą w oddziaływanie filmu na współczesnego odbiorcę. A może większym pożytkiem dla czytelników byłaby refleksja na temat wykorzystania medium jakim jest FILM dla przywrócenia Biblii i Boga współczesnemu człowiekowi? Z wyrazami zadziwienia

Oceń 8 2 odpowiedz

Pokaż więcej komentarzy

Facebook @portalDEONTwitter @deon_plYouTube @portalDEONplInstagram @deon_plKontakt

Logowanie

 
Opcja umożliwiająca automatyczne logowanie w serwisie przy kolejnej wizycie. Jest aktywna do momentu wylogowania.
zarejestruj się zapomniałeś hasła?
Zaloguj przez Facebook